2025 жылғы 15–16 қазан күндері Алматы қаласында «Механика және транспорттық құрылыстардың өзекті мәселелері» атты халықаралық ғылыми-практикалық конференция өтті. Шара Қазақстанның Ұлттық ғылым академигі, ғылым мен техниканың Құрметті қызметкері, техника ғылымдарының докторы, профессор Шмидт Мусаевич Айталиевтің (1935–2007) туғанына 90 жыл толуына арналды.
ALT Университеті им. М. Тынышпаева және академик Ө.А. Жолдасбеков атындағы Механика және машинатану институты – академик Ш.М. Айталиевтің ұзақ жылдар бойы қызмет атқарған негізгі ғылыми орталықтары және ұйымдастырушы серіктестері, сол себепті конференцияның ұйымдастырылуында олардың үлесі ерекше болды.
Конференцияның құрметті қонақтарының бірі – Қазақстан Республикасының Ұлттық инженерлік академиясының Президенті, техника ғылымдарының докторы, профессор, НАН РК академигі Жумагулов Бакытжан Турсунович болды. Ол ашылу салтанатында сөз сөйлеп, академик Ш.М. Айталиевтің өмірі мен ғылыми қызметіне қатысты бағалы естеліктерімен бөлісті, оның кәсіби және адами тұлғасын дәріптеді.
Гибридтік форматта ұйымдастырылған конференцияға әлемнің 10-нан астам елінен жетекші ғалымдар, инженерлер және мамандар қатысты. Қатысушылардың белсенділігі ғылыми бағдарламаның өзектілігін көрсетті: шара барысында 200-ден астам баяндамалар ұсынылды.
Іс-шара Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің, ҚР Ұлттық ғылым академиясының, Ұлттық инженерлік академияның және еліміздің жетекші жоғары оқу орындарының қолдауымен өткізілді.
Пленарлық және секциялық отырыстарда механика, құрылыстың сейсмикалық төзімділігі және транспорттық құрылыстар саласындағы өзекті мәселелер қаралды. Арнайы назар Ш.М. Айталиевтің ғылыми мұрасына аударылды: оның іргелі зерттеулері Алматы метрополитенін жобалау және салу кезінде, әсіресе сейсмикалық қауіпті аймақтардағы жер асты тоннельдерінің тұрақтылығын бағалау әдістерін әзірлеуде қолданылған.
Қатысушылар атап өткендей, академик Айталиевтің ғылыми идеялары мен принциптері бүгін де өзектілігін жоғалтпаған, Қазақстанның инженерлік ғылымының дамуы үшін іргелі негіз болып қала беруде. Конференция тәжірибе алмасуға, ғылыми байланыстарды нығайтуға және механика мен транспорттық құрылыс саласындағы инновациялық әдістерді дамытуға маңызды алаңға айналды.